Media Təhlil Mərkəzinin (MTM) vətəndaşlar arasında keçirdiyi son sorğu muzeylərə münasibətdə diqqətçəkən bir mənzərə ortaya qoyur.
Manset.az xəbər verir ki, respondentlərin 72,6%-i muzeylərə yüksək maraq göstərdiyini bildirib. Bu göstərici onu deməyə əsas verir ki, muzeylər artıq yalnız “keçmişi qoruyan səssiz məkanlar” kimi qəbul edilmir. Cəmiyyət onları bilik, düşüncə və identiklik formalaşdıran canlı platformalar kimi görür. Sürətli informasiya axını şəraitində insanların daha dərin, etibarlı və konteksti olan mənbələrə üz tutması bu marağın əsas səbəblərindən biridir.
Sorğu nəticələrinə görə, respondentlərin 77,2%-i tarix muzeylərini, 61,2%-i isə incəsənət muzeylərini daha çox ziyarət edir. Bu seçimlər təsadüfi deyil. Tarix muzeyləri kollektiv yaddaşı möhkəmləndirir, milli kimliyi gücləndirir və keçmişlə bağ qurmağa imkan yaradır. İncəsənət muzeyləri isə emosional və estetik ehtiyacları qarşılayır, mədəni özünüifadəni təşviq edir.
Ən çox ziyarət edilən muzeylər sırasında Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyi, Milli İncəsənət Muzeyi, Xalça Muzeyi və ev-muzeyləri yer alır. Bu fakt auditoriyanın əsasən tanınmış və etibarlı mədəni institutlara üstünlük verdiyini göstərir.
Sorğuda iştirak edənlərin 60%-i Bakı şəhərindən, 40%-i isə regionlardan olub. Paytaxt auditoriyasının üstünlük təşkil etməsi muzey infrastrukturunun və mədəni tədbirlərin əsasən Bakıda cəmləşməsi ilə izah olunur. Bununla belə, regionlardan gələn yüksək pay muzeylərə marağın coğrafi baxımdan məhdud olmadığını göstərir.
Respondentlərin fikrincə, muzeylərə marağın artırılması üçün ən effektiv addımlar gənclər və məktəblilər üçün xüsusi proqramların təşkili, sosial şəbəkələrdə aktiv tanıtım və interaktiv sərgilərin keçirilməsidir.
Sorğu həmçinin göstərir ki, interaktiv ekranlar və audio bələdçilər nisbətən daha çox istifadə olunur, lakin mobil tətbiqlər və virtual turlar hələ geniş yayılmayıb. Bu isə muzeylər üçün açıq inkişaf istiqamətidir. Rəqəmsal həllər xüsusilə gənc auditoriya və regionlarda yaşayan insanlar üçün muzey təcrübəsini daha əlçatan edə bilər.
Respondentlərin 64,1%-i muzeylər haqqında məlumatı sosial şəbəkələrdən əldə etdiyini bildirib. Bu fakt ictimai marağın formalaşmasında rəqəmsal platformaların rolunun artdığını açıq şəkildə göstərir. Muzeylər üçün bu, sadəcə reklam imkanı deyil, hekayə anlatmaq və auditoriya ilə davamlı əlaqə qurmaq fürsətidir.
Ümumilikdə sorğu nəticələri göstərir ki, muzeylərə maraq yüksəkdir və bu maraq dərin sosial-mədəni əsaslara söykənir.