8
Mart – Beynəlxalq Qadınlar Günü dünyanın
bir çox ölkələrində olduğu kimi, Azərbaycanda da qadınlara ehtiramın, onların
cəmiyyətdəki roluna verilən yüksək dəyərin ifadəsi kimi qeyd olunur. Azərbaycan
qadını tarix boyu milli-mənəvi dəyərlərimizin qoruyucusu, dövlətçiliyimizin
dayağı, ictimai-siyasi həyatın fəal iştirakçısı olub. Azərbaycan qadınının
fədakarlığı, müdrikliyi və vətənpərvərliyi xalqımızın taleyüklü məqamlarında
xüsusi əhəmiyyət kəsb edib.
Azərbaycan
qadınının qəhrəmanlıq salnaməsi qədim dövrlərə dayanır. Xalqımızın ən qədim
yazılı abidəsi olan Kitabi-Dədə Qorqud
dastanında qadın obrazları yalnız ailə ocağının deyil, eyni zamanda savaş
meydanının da qəhrəmanları kimi təqdim edilir. Tariximizdə xüsusi iz qoymuş Möminə Xatun, Sara
Xatun, Nüşabə, Tomris, Nigar,
Həcər, Tutu
Bikə kimi qadınlar siyasi liderlik, diplomatiya və qəhrəmanlıq nümunəsi
göstəriblər. Bu simalar Azərbaycan qadınının gücünü, mübarizliyini və
dövlətçilik düşüncəsini təcəssüm etdirir.
1918-ci
ildə yaradılan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti
Şərqin ilk demokratik respublikası olmaqla yanaşı, qadınlara seçib-seçilmək
hüququ verən ilk müsəlman dövlətidir. Bu addım bir çox Avropa ölkələrindən belə
əvvəl atılıb və Azərbaycan qadınının ictimai-siyasi həyatda iştirakına geniş
yol açıb. Bu fakt qadınlarımızın mədəni və intellektual potensialının, həmçinin
dövlətimizin demokratik dəyərlərə sadiqliyinin bariz göstəricisidir.
Azərbaycanda
dövlət qadın siyasətinin əsasının qoyulması bilavasitə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. Ulu Öndər
qadınların ölkə həyatının bütün sahələrində fəal iştirakını dəstəkləyərək
onların rəhbər vəzifələrdə təmsilçiliyinə xüsusi önəm verib. 1998-ci ildə
Azərbaycan qadınlarının ilk qurultayının keçirilməsi, qadın problemləri üzrə
dövlət strukturlarının yaradılması və gender siyasətinin institusional
əsaslarının formalaşdırılması bu siyasətin mühüm mərhələlərindəndir.
Azərbaycan
Respublikasının Konstitusiyası kişi və qadınların bərabər hüquq və
azadlıqlarını təmin edir. Dövlətimiz beynəlxalq sənədlərə qoşularaq qadın
hüquqlarının müdafiəsini gücləndirib. 1995-ci ildə keçirilən IV Ümumdünya Qadın
Konfransında Pekin Bəyannaməsi və Fəaliyyət Platformasının qəbul edilməsi
qadınların siyasi, sosial və iqtisadi hüquqlarının qorunması istiqamətində
mühüm addımdır. 2006-cı ildə “Gender (kişi və qadınların) bərabərliyinin
təminatları haqqında”, 2010-cu ildə isə “Məişət zorakılığının qarşısının
alınması haqqında” qanunların qəbul edilməsi gender siyasətinin hüquqi
əsaslarını daha da möhkəmləndirib. Hazırda “Azərbaycan Respublikasında gender
(kişi və qadınların) bərabərliyi üzrə 2026–2028-ci illər üçün Milli Fəaliyyət
Planı” çərçivəsində qadınların ictimai fəallığının artırılması, rəqəmsal
savadlılığının gücləndirilməsi, əmək bazarında bərabər imkanların yaradılması,
iqlim dəyişiklikləri ilə mübarizədə qadınların iştirakının təşviqi kimi mühüm
istiqamətlər müəyyən edilib.
Dövlət
qadın siyasəti bu gün Prezident İlham Əliyev
tərəfindən yeni meyarlarla zənginləşdirilərək davam etdirilir. Qadın
hüquqlarının qorunması, onların sosial-iqtisadi imkanlarının genişləndirilməsi
və qərar qəbuletmə prosesində iştirakının artırılması dövlət siyasətinin
prioritet istiqamətlərindəndir. Yerli özünüidarəetmə orqanlarında qadınların
təmsilçiliyi son illərdə əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Hazırda Milli Məclisdə 26
qadın deputat var. 2020-ci ildən Milli Məclisə qadın deputat sədrlik edir. Bu
gün Azərbaycan qadını dövlət idarəçiliyində, məhkəmə-hüquq sistemində, ordu
quruculuğunda, elm və təhsil sahəsində uğurla təmsil olunur.
Azərbaycan
Respublikasının Birinci vitse-prezidenti, Heydər
Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban xanım Əliyeva
humanitar və mədəni diplomatiya sahəsində fəaliyyəti ilə Azərbaycan qadınının
beynəlxalq nüfuzunu yüksəldir. Onun rəhbərliyi ilə həyata keçirilən layihələr,
xeyriyyə təşəbbüsləri və mədəni irsin qorunmasına yönəlmiş proqramlar ölkəmizin
“yumşaq güc” siyasətinin mühüm tərkib hissəsinə çevrilib. Humanizm və mərhəmət
prinsiplərinə əsaslanan bu fəaliyyət Azərbaycan qadınının zəngin mənəvi
dəyərlərini dünyaya nümayiş etdirir.
Azərbaycan qadını – tarixin sınaqlarından alnıaçıq çıxıb, milli dəyərlərimizi qoruyaraq müasir çağırışlara cavab verən güclü və müdrik simadır. Azərbaycan qadınının fəaliyyəti dövlətimizin qüdrətini, cəmiyyətimizin humanist dəyərlərini və gələcəyə inamını möhkəmləndirir. 8 Mart – Beynəlxalq Qadınlar Günü münasibətilə bütün Azərbaycan qadınlarını təbrik edirəm, onlara möhkəm cansağlığı, ailə səadəti, uğur və nailiyyətlərlə dolu həyat arzulayıram.
Vasif Qafarov
Milli Məclisin deputatı