Axşam və gecə saatlarında aktiv olmaq sağlamlığınız üçün ciddi risk yarada bilər. Yeni genişmiqyaslı araşdırma göstərib ki, “gecə quşları” erkən duran insanlarla müqayisədə daha yüksək ölümcül fəsad riski daşıyır.
Manset.az Lent.az-a istinadən xəbər verir ki, tədqiqat zamanı 39-74 yaş aralığında olan 320 mindən çox insanın məlumatları analiz edilib. Məqsəd insanın xronotipinin (səhər və ya axşam aktivliyi üstünlüyü) sağlamlığa necə təsir etdiyini müəyyən etmək olub. Nəticələr xüsusilə gecə həyat tərzinə üstünlük verənlər üçün ürəkaçan olmayıb.
“Bayquş” tipli insanlarda:
Ürək-damar sisteminin ümumi vəziyyətinin zəif olması ehtimalı 79% daha yüksəkdir.
Növbəti 14 il ərzində infarkt və ya insult riski 16% daha çoxdur. Alimlər nəticələrin dəqiq olması üçün iştirakçıların qidalanması, çəkisi, fiziki aktivliyi, arterial təzyiqi və xolesterin səviyyəsini də nəzərə alıblar.
Niyə gecə rejimi sağlamlığa zərər verir?
Mütəxəssislər bildirirlər ki, problem yalnız gec yatmaqda deyil, bu həyat tərzi ilə müşayiət olunan davranışlarda da gizlənir.
Gecə aktiv olan insanlarda daha çox müşahidə edilir:
Siqaret çəkmə
Alkoqol istifadəsi
Gecə saatlarında qeyri-sağlam qidalanma
Daha az yuxu
Amerika Kardiologiya Assosiasiyasının mütəxəssisi doktor Kristen Knutson qeyd edir ki, axşam tipli insanlar təbiətən daha zəif olmaya bilər, lakin onların sağlam həyat tərzinə xüsusi diqqət yetirməsi vacibdir.
Araşdırma göstərib ki, gecə həyat tərzi yalnız ürək xəstəlikləri ilə deyil, həm də:
Depressiya
Şəkərli diabet
Demensiya
Şizofreniya
kimi problemlərlə daha çox əlaqələndirilir. Həmçinin vaxtından əvvəl ölüm riski də artır.
Maraqlıdır ki, yeganə müsbət məqam odur ki, “gecə quşları” bəzi koqnitiv testlərdə daha yaxşı nəticə göstəriblər.
Nə etmək lazımdır?
Ekspertlər riskləri azaltmaq üçün yuxu rejimini tənzimləməyi və gecə 01:00-dan gec olmayaraq yatmağı tövsiyə edirlər.
