Avropa İttifaqına üzv dövlətlər iqlim hədəflərinə nail olmaq üçün hazırlanmış Emissiyaların Ticarət Sisteminin (ETS) yenidən nəzərdən keçirilməsi, sərhəddə karbon vergisinin tətbiqi və sosial iqlim fondunun yaradılması da daxil olmaqla qanunlar qəbul etdilər.
Manset.az-ın xarici mediaya istinadən məlumatına görə, Avropa Şurası üzv dövlətlərin Avropa Yaşıl Sazişinin bir hissəsi olan və 2030-cu ilə qədər emissiyaları ən azı 55 faiz azaltmağı hədəfləyən "Fit for 55" paketində müxtəlif hüquqi tənzimləmələrin təsdiqləndiyini açıqlayıb.
Müvafiq olaraq, Emissiyaların Ticarət Sistemində (ETS) islahatlar aparılacaq. 2030-cu ilə qədər ETS-də sektorların İXQ emissiyaları 2005-ci illə müqayisədə 62 faiz azalacaq. Şirkətlərə pulsuz emissiya müavinətləri mərhələli şəkildə ləğv ediləcək.
2027-ci ildə yol nəqliyyatında və strukturlarda yanacaq üçün yeni emissiya ticarəti sistemi yaradılacaq. Beləliklə, bu sektorlardan istixana qazı emissiyalarına görə haqq ödəniləcək.
Müvafiq olaraq, dəniz nəqliyyatı emissiyaları da sistemə daxil ediləcək. Aviasiya sektoru üçün emissiya ticarətinə də yenidən baxılacaq. Aviasiya üçün pulsuz müavinətlər 2026-cı ilə qədər ləğv ediləcək. Davamlı aviasiya yanacaqlarından istifadə təşviq ediləcək.
Üçüncü ölkələrdən alınan dəmir, polad, sement, alüminium, gübrə, hidrogen və elektrik kimi məhsullara sərhəddə karbon vergisinin tətbiqini əhatə edən yeni Sərhəd Karbon Tənzimləmə Mexanizmi (CBAM) yaradılacaq.
CBAM ilə Aİ məhsulları üçün ödənilən karbon qiyməti idxal olunan mallar üçün ödənilən karbon qiyməti ilə bərabərləşdiriləcəkdir. Beləliklə, AB-yə daxil olmayan ölkələr iqlim hədəflərini artırarkən, istehsalın daha aşağı iqlim və ekoloji hədəfləri olan yerlərə keçməsinin qarşısı alınacaq.
2025-ci ilin sonuna qədər CBAM yalnız hesabat öhdəliyi kimi tətbiq olunacaq. Bu mexanizm mərhələli şəkildə tətbiq olunacaq.
İqlimə uyğun transformasiyanın ədalətli və sosial baxımdan inklüziv olmasını təmin etmək üçün 2026-cı ildə Aİ Sosial İqlim Fondu yaradılacaq.
Enerji və nəqliyyat xərclərinin artımından xüsusilə təsirlənəcək yoxsul ev təsərrüfatları və kiçik müəssisələr bu fonddan faydalanacaqlar. Emissiya sistemindən əldə olunan gəlirlər fondun 65 milyard avronu təşkil edəcək.
Yeni qanunların qüvvəyə minməsi üçün bu mərhələdən sonra Aİ-nin rəsmi jurnalında dərc edilməlidir.
Manşet.az
