Magen David Azerbaijan saytı artıq açılmır. Hələ ötən həftə həmin saytdan təşkilatın «hüquq müdafiəçisi və xeyriyyəçi» olduğu, nəzdində «hüquq departamentinin», «yüksək texnologiyalar» istiqamətinin və «Azərbaycan-İsrail Ticarət Evi» layihəsinin fəaliyyət göstərdiyi, bütün bunlara isə «beynəlxalq hüquq müdafiəçisi David Seliverstovun» rəhbərlik etdiyi barədə məlumat almaq mümkün idi.
David Seliverstovun kim olduğu barədə bu yaxınlarda «Yeni Müsavat» yazıb. Kazım Elşən oğlu Abbasov özünü belə təqdim edirdi, Azərbaycanda bu adda vətəndaş yoxdur. KİV-in məlumatına görə, o, 2011-ci ildə dələduzluğa görə məhkum edilib, daha sonra saxta sənədlərdən istifadə və vəzifəli şəxsin səlahiyyətlərini mənimsəmə ittihamları ilə məsuliyyətə cəlb olunub, 2014-cü ildə isə Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsi onu külli miqdarda narkotiklə bağlı iş üzrə həbs cəzasına məhkum edib.
Bu yaxınlarda onun, yumşaq formada desək, o qədər də təmiz olmayan fəaliyyəti barədə yayılan materiallardan sonra ölkəni tərk edib. Sosial şəbəkələrdə onun Ben-Qurion hava limanında olduğunu iddia etdiyi görüntülər yayılıb. Guya məqsəd Azərbaycana investisiya cəlb etmək üçün işgüzar səfərdir. Ölkədən qəfil getməsi bu versiyaya o qədər də uyğun gəlmir.
«Seliverstov»un çıxması xahiş edilən qəbul
Bu epizod barədə üç il ərzində danışılmayıb. Haqqin.az-a məlum olub ki, 2023-cü ilin may ayının sonunda İsrail Prezidenti İsxak Hersoqun Azərbaycana səfəri zamanı Bakıda belə bir hadisə baş verib.
Onun şərəfinə keçirilən qəbulda Azərbaycanın yəhudi icmalarının liderləri, hökumət nümayəndələri və ictimai xadimlər iştirak ediblər. Dəvət olunanlar arasında Milli Məclisin deputatı Anatoli Rafaillov da olub. Onun adından İsrail səfirliyinə əvvəlcədən məlumat verilib ki, deputatı «məsləhətçi Seliverstov» müşayiət edəcək. Girişdə sənədləri ŞABAK-ın əməkdaşları yoxlayıb. «Məsləhətçi» şəxsiyyət vəsiqəsini təqdim edib. Vəsiqədə Kazim Abbasov adı qeyd olunub. Qonaqlar siyahısında belə bir şəxsin adı olmayıb.
«Seliverstov» dərhal getmək əvəzinə qalmaqal yaradıb və deputatdan İsrail prezidentinə çatdırmasını tələb edib ki, öz «məsləhətçisi» olmadan tədbirə qatılmayacaq. İsrail mühafizəsi belə oyunlara getmir. Həmin şəxsdən məkanı tərk etməsi xahiş olunub və o, getməyə məcbur olub. Hadisənin şahidləri ölkənin yəhudi icmalarının rəhbərləri olublar. Onlardan baş verənləri məxfi saxlamaq xahiş edilib.
İsrailin o vaxtkı səfiri Corc Dik Hersoqun ölkədən getməsindən sonra bir neçə icma nümayəndəsi vasitəsilə Azərbaycan Daxili İşlər Nazirliyinə «Seliverstov» barədə məlumat almaq üçün müraciət edib. Səfir şəxsən bu adamla bir daha görüşməyib — yalnız ümumi tədbirlərdə onunla eyni zalda ola bilərdi.
«Magen David»: təşkilatsız təşkilat
İndi isə titullara keçək. Onlar çoxdur, hamısı kifayət qədər səslənir və hamısı bircə səbəbdən boşdur — sadəcə uydurulub.
«David Seliverstov» adına heç bir sənədi olmayan şəxs özünü «beynəlxalq hüquq müdafiəçisi», «Magen David Azerbaijan beynəlxalq hüquq müdafiə və xeyriyyə təşkilatının rəhbəri» və «Azərbaycan Qafqaz yəhudilərinin birliyinin sədri» kimi təqdim edirdi. Faktiki olaraq mövcud olmayan bir neçə təşkilatın «rəhbəri».
Bu «vəzifələr» isə ona qapıları açırdı. O, bu adlarla konfrans və forumlarda, Azərbaycan-İsrail münasibətlərinə həsr olunmuş tədbirlərdə iştirak edir, beynəlxalq strukturların nümayəndələri ilə eyni platformada görünürdü. Onu nə qədər çox görürdülərsə, bir o qədər az sual yaranırdı: tanış simadırsa, deməli, yoxlanılmış şəxsdir. Başqasının vizit kartını yoxlamaq isə adətən ağla gəlmir.
Yalnız bir məsələni dəqiqləşdirmək qalırdı: Magen David Azerbaijan bütün dünyada tanınan İsrail «Magen David Adom» xidməti ilə əlaqəlidirmi? İsrail jurnalistləri «Magen David Adom»a sorğu göndəriblər. Mətbuat xidmətinin cavabı gözlənilən olub: nə Azərbaycanda, nə də Abbasovun strukturunun guya fəaliyyət göstərdiyi Gürcüstanda onun heç bir filialı və tərəfdaşı yoxdur.
Onun arxasında təcili yardım maşınları, səhra xəstəxanaları və atəş altında yaralıları xilas edən insanlar dayanır. Bakıda isə bu adın arxasında əslində mövcud olmayan bir təşkilat gizlədilirdi.
Nazirliklərin tanımadığı «məsləhətçi»
«Seliverstov»un İsraildəki tərəfdaşı da az maraqlı deyil. Onun adı Pavel Yelizarovdur — «Likud» fəalıdır və partiyanın praymerizlərində iştirak edir. Onun titullarının siyahısı Bakıdakı «Seliverstov»unkundan geri qalmır: «XİN rəhbərinin Qafqazdan olanlarla iş üzrə məsləhətçisi», «müdafiə nazirinin məsləhətçisi», «Knessetdə dağ yəhudilərinin lobbisinin baş direktoru».
Yoxlama zamanı isə aşağıdakılar məlum olub. İsrail Xarici İşlər Nazirliyində «Qafqazdan olanlarla iş üzrə məsləhətçi» vəzifəsi yoxdur. Xarici siyasət idarəsi digər dövlətlərlə münasibətlərə cavabdehdir, söhbət gedən Qafqaz əsilli şəxslər isə İsrail vətəndaşlarıdır və onların məsələləri XİN-in səlahiyyətlərinə aid deyil. Mətbuat xidmətindən bildirilib ki, Pavel Yelizarov adlı şəxsi tanımırlar və o, naziri təmsil etmir. Müdafiə Nazirliyindən də eyni cavab gəlib — nazirin mətbuat katibi A. Dahan Yelizarovun nazirliyə məlum olmadığını bildirib.
Dağ yəhudilərinin lobbisi məsələsi isə daha maraqlıdır. Knessetin saytında lobbilərin siyahısında qeyd olunur ki, bu qrup sonuncu dəfə 2020-ci ildə, parlamentin 23-cü çağırışında fəaliyyət göstərib və ona deputat Tali Ploskov rəhbərlik edib. Ploskova artıq uzun müddətdir Knessetdə deyil, lobbinin fəaliyyətinə isə altı ildir ki, heç kim rəhbərlik etmir.
Onun özünün də QHT-si var — «Qafqaz Yəhudiləri (dağ yəhudiləri) Assosiasiyası», qeydiyyat nömrəsi 580471548. Özü isə bu qurumu «Ümumİsrail Qafqaz əsilli Yəhudilər Birliyi» adlandırır. Təşkilat sonuncu dəfə 2023-cü ildə hesabat təqdim edib. Bu QHT-ni Azərbaycanda kim təmsil edir? Doğrudur, «Seliverstov».
Daha bir maraqlı detal var. İvrit dilində Yelizarovun İsraildə kiminsə məsləhətçisi olması barədə bircə dənə dərc olunmuş material yoxdur. Bütün belə mətnlər rus dilində yazılıb. Eyni qaydada onun Knessetə qanun layihələri təqdim etdiyi barədə məlumatlar da rus dilində yayılıb — halbuki deputat olmayan bir şəxsin oraya hər hansı qanun layihəsi təqdim etməsi fiziki olaraq mümkün deyil. Ölkənin dilində mövcud olmayan, guya həmin ölkədə baş verən hadisələr barədə mətnlər kimlər üçün yazılır?
