Fransa prezidenti Emmanuel Makron Avstraliya, ABŞ və Böyük Britaniyanın ötən il imzaladığı AUKUS Paktı ilə bağlı müzakirələri yenidən alovlandırıb və Avstraliyanın Çinlə nüvə münaqişəsində olduğunu iddia edib.
Manset.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, keçən il ABŞ və İngiltərədən nüvə sualtı qayıqları almağa qərar verən Avstraliyanın Fransa ilə çox milyardlıq dizel sualtı qayıq müqaviləsini pozması ABŞ-Avropa münasibətlərinə təsir edib.
Bu böhrandan düz bir il sonra Makron APEC sammitində bu məsələni yenidən gündəmə gətirərək Avstraliyanın nüvə sualtı qərarı ilə Çinlə 'nüvə münaqişəsinə' girdiyini və çox milyardlıq AUKUS təhlükəsizlik paktının həyata keçirilməyəcəyini iddia edib.
Fransa və Avstraliyanın bəyanatları Qərb mediasında “mübarizə yenidən alovlandı” kimi şərh edilib.
Fransız sualtı qayıqları ilə bağlı razılaşmanın hələ də masada olduğunu israr edən Makron, Avstraliyanın Fransa ilə ilk razılaşmasının nüvə enerjili sualtı gəmilər olmadığı üçün Çinlə böhran yaratmayacağını vurğuladı və belə davam edib:
"Amma Avstraliyanın keçmiş baş naziri Morrisonun etdiyi seçim bunun əksi oldu. O, həm nüvə münaqişəsinə yenidən girdi, həm də özünü saxlaya bilməyəcəkləri sualtı qayıqlardan tamamilə asılı vəziyyətə saldı".
Keçən il böhran başlayanda Makron Avstraliyanın keçmiş baş naziri Scott Morrisonu son dəqiqəyə qədər müqavilənin ləğv ediləcəyi barədə məlumat verməyərək onu “yalan danışmaqda” günahlandırmışdı. Fransanın xarici işlər naziri Jean-Yves Le Drian daha sərt bir açıqlama verərək, "biz kürəyimizdən bıçaqlandı" deyə bildirib.
Fransa prezidenti Emmanuel Makron Balidə keçirilən G20 Sammitində Avstraliyanın baş naziri Entoni Albanese ilə görüşüb.
Avstraliyanın baş naziri Anthony Albanese də kritik zirvədə mövzu ilə bağlı qiymətləndirmələr etdi və Makronun bütün tənqidləri ilə AUKUS razılaşmasına sadiq qalacaqlarını bildirdi.
Ötən ilin sentyabrında Avstraliya, ABŞ və Böyük Britaniyanın ÇİN-ə qarşı imzaladığı AUKUS Paktı (Avstraliya-Böyük Britaniya-ABŞ) Avstraliyanın nüvə sualtı qayıqlarının istehsalı üçün lazım olan texnologiyanın təmin edilməsini ehtiva edir.
Razılaşmadan sonra Avstraliya ilə Fransız Dəniz Qrupu arasında 12 şərti dizel-elektrik sualtı qayığın inşası üçün 66 milyard ABŞ dolları dəyərində müqavilənin ləğv edildiyi açıqlandı. Bu qərardan sonra Fransa Vaşinqton və Kanberradakı səfirlərini geri çağırıb.
